Amitābha

• Amitābha và A Di Đà là cùng một Đức Phật; không nên xem đó là hai vị khác nhau.
• Niệm danh hiệu Amitābha không phải để xin ánh sáng giải trừ tai họa theo ý muốn riêng.
• Hiểu nghĩa Vô Lượng Quang không thay cho tu tập; người tu vẫn cần giữ giới, làm lành và sửa mình.

Amitābha là một trong những tên gọi bằng tiếng Phạn của Phật A Di Đà. Trong truyền thống chú giải Tịnh Độ, chữ này thường được dịch là Vô Lượng Quang, nghĩa là ánh sáng vô lượng. Khi nghe tên Amitābha, ta nên hiểu đó chính là cách người xưa diễn tả một mặt công đức của Phật, được nói đến trong các kinh Tịnh Độ, chứ không phải một vị Phật nào khác với A Di Đà mà ta vẫn niệm.

Điều cần nắm cho rõ là ánh sáng vô lượng ấy không nên hiểu thuần là thứ hào quang nhìn thấy bằng mắt. Theo cách giảng quen thuộc, ánh sáng trước hết gợi đến trí tuệ của Phật, soi cho chúng sinh thoát khỏi mê lầm. Cũng ánh sáng ấy là lòng từ bi rộng lớn, nâng đỡ muôn loài quay về điều lành. Vì sao gọi là vô lượng? Vì trí tuệ và từ bi ấy không có giới hạn, không bị ngăn ngại bởi xa gần hay thân sơ, nên người xưa mượn chữ "ánh sáng" để diễn tả cái lan tỏa khắp nơi của nó.

Hình ảnh ánh sáng vốn rất gần gũi với người tu. Trong bóng tối, một ngọn đèn nhỏ cũng đủ cho ta thấy đường mà bước. Cũng vậy, khi tâm còn mê mờ vì tham, vì giận, vì những lo toan rối ren, thì ánh sáng trí tuệ và từ bi của Phật là chỗ để ta hướng về, nhờ đó mà lòng dần sáng ra, bớt tối tăm trong cách nghĩ và cách sống. Đây là chỗ cốt yếu để hiểu đúng danh hiệu Amitābha.

Vì lẽ đó, người tu Tịnh Độ nhắc đến Amitābha, hay A Di Đà, là để nhớ về ánh sáng ấy, chứ không phải để cầu một thứ hào quang huyền bí ban xuống giải trừ tai họa theo ý muốn riêng. Niệm Phật trong tinh thần đúng đắn là quay tâm về với trí tuệ và lòng từ bi, để chính mình bớt mê mờ mà sống sáng suốt, hiền lành hơn. Đó mới là chỗ nương tựa thật sự mà danh hiệu mang lại.

Áp dụng vào đời sống tại gia, ánh sáng trí tuệ thể hiện ở chỗ ta biết nhìn việc cho thấu đáo, bớt nóng vội, bớt mê theo hơn thua. Những lúc bực bội hay rối lòng, quý vị thử niệm một câu A Di Đà Phật mà nhớ đến nghĩa ánh sáng vô lượng, như mở một ngọn đèn nhỏ trong tâm để soi rõ điều nên làm. Cách niệm ấy đi liền với việc sống thiện: nói lời hòa nhã, biết tha thứ, làm việc lành trong khả năng của mình.

Sau cùng, cần nhớ rằng hiểu nghĩa Vô Lượng Quang không thay cho việc tu tập. Người tu vẫn phải giữ giới, làm lành và sửa mình mỗi ngày. Amitābha và A Di Đà chỉ là một Đức Phật; hiểu cho đúng nghĩa danh hiệu, ta có thêm một chỗ tựa sáng rõ để an tâm bước trên đường tu.