Phật học căn bản
Quy y Phật
Quy y Phật là quay về nương tựa bậc giác ngộ làm thầy dẫn đường, nguyện học theo trí tuệ và lòng từ của Ngài để tự sửa mình. Đây là sự nương tựa để tu tập, không phải cầu xin một vị thần ban điều may.
Nội dung giáo lý
Nhiều người tưởng quy y Phật là tìm một vị thần linh để cầu xin được phù hộ, tai qua nạn khỏi. Nhưng theo lời Phật dạy, quy y trước hết là quay về nương tựa. Quy y Phật nghĩa là nhận Đức Phật, bậc đã giác ngộ, làm thầy dẫn đường cho đời mình.
Vì sao lại nương tựa nơi Ngài? Vì Đức Phật là người đã tự mình tỉnh thức, thấy rõ vì sao có khổ và con đường đi đến hết khổ, rồi đem chỉ lại cho mọi người. Nương tựa một bậc thầy như thế là nương tựa nơi trí tuệ và lòng từ bi, chứ không phải nương vào quyền phép.
Nương tựa thật sự là noi gương mà sửa mình. Cũng như người đi xa chọn một người dẫn đường rành lối, ta chọn Phật làm thầy rồi tự cất bước. Phật chỉ đường, phần đi vẫn là ở ta. Hiểu vậy, quy y Phật trở thành lời nguyện học theo hạnh sáng của Ngài mỗi ngày, không biến thành chuyện cầu may.
Ý nghĩa thực hành
Quy y Phật trong đời sống bắt đầu từ một tấm lòng: mỗi sáng thức dậy, quý vị thầm nguyện hôm nay sống cho hiền lành, học theo hạnh từ bi và sáng suốt của Phật. Khi thắp một nén hương trước bàn thờ Phật, hãy nhớ đó là lúc nhắc mình quay về điều thiện, chứ không phải lúc xin tài xin lộc. Gặp việc khó xử, thay vì vội cầu Phật cho được như ý, ta tự hỏi: nếu là Phật, Ngài sẽ chọn cách nào hiền và sáng hơn? Chẳng hạn, khi giận người nhà sắp buông lời nặng, ta nhớ mình đã nương tựa hạnh từ của Phật mà dừng lại, nói cho ôn hòa. Khi thấy món lợi không chính đáng ngoài chợ, ta nhớ lời nguyện học theo Phật mà tránh xa. Mỗi lần như vậy là một lần quy y sống động, không chỉ là một buổi lễ. Người Phật tử giữ được lòng nương tựa này thì gia đạo dần êm, tâm dần nhẹ, và niềm kính Phật đi vào từng việc nhỏ thường ngày.
Một vài điều dễ lầm
Không nên hiểu quy y Phật là tìm một vị thần để cầu xin phù hộ hay ban điều may.
Xem thêm điều dễ lầm
- Quy y rồi không có nghĩa được miễn trừ khó khăn; phần tu sửa vẫn là ở mỗi người.
- Nương tựa Phật là noi gương Ngài mà sửa mình, không phải giao phó số phận cho quyền phép.
- Người chưa làm lễ quy y vẫn có thể học theo hạnh Phật; lễ chỉ là dấu mốc phát nguyện.
Nguồn tham khảo
- Kinh Châu Báu (Ratana Sutta), Tiểu Bộ, Kinh Tập, Sn 2.1
- Kinh Mahānāma, Tăng Chi Bộ 8.25 (AN 8.25)
- SuttaCentral — Snp 2.1, AN 8.25
- Bản Việt: HT Thích Minh Châu — Kinh Tiểu Bộ, Kinh Tăng Chi Bộ