IV. Ba kinh Tịnh Độ chính
Phát nguyện trong Kinh A Di Đà
Kinh A Di Đà khuyên người nghe pháp nên phát nguyện sinh về cõi Cực Lạc. Phát nguyện là lập chí hướng đời mình về cõi tu học thanh tịnh để gần Phật, tiến đến giác ngộ. Nguyện đi cùng tin sâu và niệm Phật, không phải lời cầu xin.
Nội dung giáo lý
Trong Kinh A Di Đà, sau khi tả cảnh cõi Cực Lạc và khuyên trì danh hiệu Phật A Di Đà, Đức Phật nhiều lần khuyên người nghe nên phát nguyện sinh về cõi nước ấy. Phát nguyện là một phần không thể thiếu, cùng với lòng tin và sự niệm Phật, thường được nhắc qua ba chữ Tín, Nguyện, Hạnh.
Phát nguyện nghĩa là tự mình lập một chí hướng rõ ràng: nguyện sinh về Cực Lạc để được gần Phật, nghe pháp và tiếp tục tu học cho đến giác ngộ. Lời nguyện ấy giúp việc niệm Phật có phương hướng, để mỗi câu niệm đều quy về một mục đích lành, chứ không trôi qua hời hợt.
Người tu không nên hiểu phát nguyện là một lời cầu xin để đổi lấy phần thưởng nơi Cực Lạc. Đúng hơn, nguyện là sự gửi gắm cả tấm lòng vào con đường tu học: nguyện rời xa nẻo mê, nguyện sống thiện lành và nguyện được tiếp tục tu nơi cảnh thanh tịnh. Nguyện sâu thì lòng tin thêm vững và hạnh niệm Phật thêm bền.
Ý nghĩa thực hành
Quý vị có thể tập phát nguyện một cách giản dị mà chân thành ngay trong thời niệm Phật mỗi ngày. Trước hoặc sau khi niệm, quý vị thầm phát lời nguyện của riêng mình, chẳng hạn nguyện sống hiền lành, nguyện bớt lỗi lầm và nguyện sinh về Cực Lạc để tiếp tục tu học cho đến ngày giác ngộ. Lời nguyện không cần văn hoa, chỉ cần thật lòng và rõ ý. Khi có lời nguyện làm phương hướng, mỗi câu niệm Phật của quý vị sẽ bớt hời hợt, vì đều quy về một mục đích lành. Quý vị cũng nên nhớ rằng nguyện phải đi cùng việc làm: đã nguyện sống thiện thì gắng giữ lời nói hòa nhã, làm việc lành và sửa dần tính nóng giận. Nguyện sâu mà hạnh theo sau, ấy là lúc lời nguyện sinh về Cực Lạc trở nên có sức nâng đỡ đời sống tu tập của quý vị.
Một vài điều dễ lầm
Không nên hiểu phát nguyện là lời cầu xin để đổi lấy phần thưởng hay chỗ ở sung sướng nơi Cực Lạc.
Xem thêm điều dễ lầm
- Phát nguyện sinh về Cực Lạc trước hết là nguyện được tiếp tục tu học, không phải nguyện tìm nơi nghỉ ngơi hết tu.
- Nguyện suông mà không tu không đủ; nguyện cần đi cùng lòng tin sâu và việc niệm Phật, làm lành.
- Không nên xem nhẹ phát nguyện mà chỉ niệm Phật cho có; thiếu nguyện thì việc niệm dễ mất phương hướng.
Hiểu sâu hơn
Mở phần chuyên sâu
Trong pháp môn Tịnh Độ, người ta thường nhắc đến ba chữ Tín, Nguyện, Hạnh như ba chân của một cái kiềng. Trong Kinh A Di Đà, sau khi tả cảnh cõi Cực Lạc và khuyên trì danh hiệu Phật A Di Đà, Đức Phật nhiều lần khuyên người nghe nên phát nguyện sinh về cõi nước ấy. Phát nguyện vì thế là một phần không thể thiếu, đứng cùng với lòng tin và sự niệm Phật. Hiểu rõ ý nghĩa của phát nguyện sẽ giúp việc niệm Phật của người tu có phương hướng vững vàng.
Phát nguyện nghĩa là tự mình lập một chí hướng rõ ràng: nguyện sinh về Cực Lạc để được gần Phật, nghe pháp và tiếp tục tu học cho đến giác ngộ. Theo giáo lý Tịnh Độ, lời nguyện ấy không phải lời nói suông, mà là chỗ định hướng cho cả công phu. Khi có nguyện làm phương hướng, mỗi câu niệm Phật đều quy về một mục đích lành, không trôi qua hời hợt; ví như người đi đường có đích đến rõ ràng thì từng bước chân đều có ý nghĩa.
Đây là chỗ cần soi cho kỹ để khỏi hiểu lệch. Người tu không nên hiểu phát nguyện là một lời cầu xin để đổi lấy phần thưởng hay chỗ ở sung sướng nơi Cực Lạc. Đúng hơn, nguyện là sự gửi gắm cả tấm lòng vào con đường tu học: nguyện rời xa nẻo mê, nguyện sống thiện lành và nguyện được tiếp tục tu nơi cảnh thanh tịnh. Phát nguyện sinh về Cực Lạc trước hết là nguyện được tu học, không phải nguyện tìm một nơi nghỉ ngơi để thôi tu.
Cũng cần nhớ rằng nguyện và hạnh phải đi đôi. Nguyện suông mà không tu thì không đủ; nguyện cần đi cùng lòng tin sâu và việc niệm Phật, làm lành. Ngược lại, cũng không nên xem nhẹ phát nguyện mà chỉ niệm Phật cho có, vì thiếu nguyện thì việc niệm dễ mất phương hướng. Khi nguyện sâu thì lòng tin thêm vững và hạnh niệm Phật thêm bền; ba điều Tín, Nguyện, Hạnh nhờ vậy mà nương nhau cùng lớn.
Với người tại gia, quý vị có thể tập phát nguyện một cách giản dị mà chân thành ngay trong thời niệm Phật mỗi ngày. Trước hoặc sau khi niệm, hãy thầm phát lời nguyện của riêng mình, chẳng hạn nguyện sống hiền lành, nguyện bớt lỗi lầm và nguyện sinh về Cực Lạc để tiếp tục tu học cho đến ngày giác ngộ. Lời nguyện không cần văn hoa, chỉ cần thật lòng và rõ ý. Quý vị cũng nên nhớ rằng nguyện phải đi cùng việc làm: đã nguyện sống thiện thì gắng giữ lời nói hòa nhã, làm việc lành và sửa dần tính nóng giận. Nguyện sâu mà hạnh theo sau, ấy là lúc lời nguyện sinh về Cực Lạc trở nên có sức nâng đỡ thật sự cho đời sống tu tập của quý vị.
Nguồn tham khảo
Phần dưới ghi rõ nguồn kinh cho nội dung bài. Lời kinh là trích hoặc tóm ý từ kinh điển; phần giải thích, ví dụ và ứng dụng thực hành là diễn giải của Ban biên tập ADIDA.
- Kinh A Di Đà T366 nguồn trực tiếp
Lời kinh liên quan
- Trong Kinh A Di Đà, sau khi tả cảnh cõi Cực Lạc và khuyên trì danh hiệu Phật A Di Đà, Đức Phật nhiều lần khuyên người nghe nên phát nguyện sinh về cõi nước ấy.
Tài liệu tham khảo thêm (từ điển, chú giải — không phải kinh):
- Bản Việt: HT Thích Trí Tịnh — Kinh A Di Đà