Phật lực

• Nên hiểu hộ niệm của Phật là sự nâng đỡ để vững tâm tu học, không phải việc đem lợi riêng đến hay thay đổi số phận theo lời cầu xin.
• Không nên cho rằng nhờ Phật lực thì khỏi cần giữ giới, sửa mình vẫn chắc được về Cực Lạc.
• Không nên đặt Phật lực đối nghịch với công phu tự tu, vì Phật lực chỉ thấm vào người biết mở lòng và tu hành.

Phật lực là oai lực và công đức của một Đức Phật, bao gồm trí tuệ sáng suốt, lòng từ bi rộng lớn và năng lực giáo hóa chúng sinh. Trong pháp môn Tịnh Độ, Phật lực của Đức A Di Đà thường được nói đến như sức nâng đỡ giúp người niệm Phật vững tâm, sáng trí và quay về điều lành. Theo cách trình bày quen thuộc, Phật lực thiên về oai lực và công đức nói chung, còn nguyện lực là sức phát sinh riêng từ bản nguyện; hai cách gọi soi sáng cùng một tấm lòng cứu độ.

Theo Kinh A Di Đà, người chí tâm niệm Phật được chư Phật nhớ nghĩ và hộ niệm. Cần hiểu cho đúng hai chữ hộ niệm. Hộ niệm ở đây không phải là đem của cải đến, cũng không phải gỡ nạn theo lời cầu, mà là sự nâng đỡ về tâm: giúp người tu bớt sợ hãi, bớt loạn động, giữ được chánh niệm và niềm tin trên đường tu. Đây là điểm cần phân biệt rõ, để việc niệm Phật không bị hiểu lệch thành cách mong thay đổi số phận trong chớp mắt hay cầu lợi riêng cho mình.

Cũng vì vậy, không nên hiểu Phật lực là một quyền năng cứu vớt bất kể người ấy sống thiện hay ác, tu hay không tu. Càng không nên nghĩ Phật lực lập tức làm hết mọi hậu quả đã gây ra và mọi tai nạn theo lời cầu xin. Phật từ bi với tất cả, lòng thương ấy không phân biệt ai, nhưng sự nâng đỡ chỉ thật sự thấm vào người biết mở lòng tin, biết hồi tâm và chịu tu sửa. Giống như ánh nắng chan hòa khắp nơi, song chỉ căn nhà nào mở cửa thì ánh sáng mới vào được. Nhân quả vẫn là nền tảng, và Phật lực nâng đỡ chứ không làm thay phần tu của mỗi người.

Như thế, Phật lực là một tha lực quý báu, còn phần tự lực gồm tin, nguyện và hành vẫn nằm nơi mỗi người gìn giữ. Hai sức này không đối nghịch mà nương nhau. Người tu vừa nương Phật lực để vững lòng, vừa chuyên cần giữ giới, sám hối, sống hiền, thì sự hộ niệm mới có chỗ nương mà phát huy.

Với người tại gia, có thể cảm nhận Phật lực ngay trong những lúc lòng mình chông chênh nhất. Khi lo buồn, sợ hãi hay giận dữ, một câu niệm Phật chí thành có thể giúp tâm lắng xuống, sáng ra, để bớt nói lời hại người. Đó là cách Phật lực nâng đỡ thật gần gũi: không phải thay đổi số phận trong chớp mắt, mà giúp ta giữ được mình. Hãy tập niệm Phật mỗi khi tâm xao động, xem đó là lúc nương về sức sáng và từ bi của Phật, đồng thời nhớ làm phần của mình là giữ giới, sống hiền, sám hối khi lỡ sai. Có người lúc bệnh nặng nhờ con cháu hộ niệm bên giường, lòng bớt sợ mà an; Phật lực hiện ra như vậy, nâng người tu chứ không làm thay người tu.