Niệm Phật tại nhà

• Không nên xem việc tu chỉ là lúc ngồi trước bàn thờ; giữ giới và sống hiền lành mỗi ngày cũng là tu.
• Nên hiểu nhà và chùa bổ trợ cho nhau, không loại trừ nhau; tu ở nhà vẫn nên thu xếp đi chùa khi có dịp.
• Không nên nghĩ phải có bàn thờ thật lớn, lễ vật thật nhiều mới tu được; một góc trang nghiêm và lòng thành là đủ.

Người Phật tử tại gia phần lớn không có nhiều điều kiện thường xuyên lên chùa, vì còn bận công việc, gia đình, sức khỏe hay đường sá xa xôi. Từ đó dễ nảy ra một hiểu lầm: cho rằng phải vào chùa mới tu được, còn ở nhà thì không nên chuyện. Bài này muốn tháo gỡ đúng cái mặc cảm ấy, để quý vị an tâm rằng niệm Phật tại nhà hoàn toàn được, và là cách tu rất gần gũi, thiết thực với người tại gia.

Về mặt giáo lý, pháp môn niệm Phật không buộc phải ở một nơi nhất định. Kinh A Di Đà dạy người nghe chấp trì danh hiệu Phật A Di Đà, giữ tâm chuyên nhất hướng về Phật. Điều cốt yếu nằm ở tâm thành và sự chuyên nhất, chứ không ở chỗ ngồi là chùa hay là nhà. Tâm thành ở đâu thì câu niệm có giá trị ở đó; một câu A Di Đà Phật khởi lên trong gian nhà nhỏ cũng đáng quý như khi ở chốn già lam.

Để niệm Phật tại nhà cho trang nghiêm, quý vị nên dành một góc sạch sẽ, yên tĩnh, đặt tượng hay ảnh Phật cao ráo, thêm bát nhang, bình hoa, ly nước trong. Mỗi ngày giữ một thời khóa cố định, sáng hoặc tối: y phục tươm tất, thắp hương, chắp tay niệm Phật chậm rãi, rồi hồi hướng. Sự trang nghiêm và đều đặn ấy nuôi lớn lòng kính và giúp nếp tu bén rễ trong mái nhà. Không cần bàn thờ thật lớn hay lễ vật cầu kỳ; cốt ở lòng thành và sự bền bỉ.

Điều quan trọng hơn nữa là hiểu việc tu không chỉ gói trong lúc ngồi trước bàn thờ. Đời sống cư sĩ chính là môi trường tu tập rộng lớn. Khi đem nếp sống hiền lành vào mỗi ngày, đó cũng là tu. Cụ thể, giữ năm giới là nền tảng: không giết hại, không lấy của không cho, giữ lòng chung thủy, nói lời chân thật, không để rượu chè làm mất sáng suốt. Buôn bán ngay thẳng, hòa thuận với người nhà, bớt nóng giận, sẵn lòng giúp người, tất cả đều là công phu tu giữa đời thường, song hành cùng câu niệm Phật.

Nhà và chùa không loại trừ nhau mà bổ trợ cho nhau. Tu ở nhà giữ cho công phu liên tục mỗi ngày; đi chùa giúp ta gần gũi chư Tăng, nghe pháp, sinh hoạt với bạn đạo, được nhắc nhở và nâng đỡ. Khi có dịp, người tu tại nhà vẫn nên thu xếp lên chùa lễ Phật, học hỏi, để đường tu thêm vững vàng.

Đem về đời sống, thông điệp giản dị là: quý vị có thể bắt đầu tu ngay hôm nay, ngay trong nhà mình, với một góc trang nghiêm, một thời khóa đều đặn và một nếp sống hiền lành. Không cần chờ đến khi rảnh rang để vào chùa mới gọi là tu. Mái nhà, khi có câu niệm Phật và nếp giữ giới, chính là một đạo tràng ấm áp cho cả gia đình.