Niệm Phật có cần ăn chay

• Không nên nghĩ người ăn mặn niệm Phật là vô ích hay mắc tội.
• Nên hiểu ăn chay nuôi lòng từ bi, giảm sát hại, nên rất thuận cho người niệm Phật.
• Không nên cực đoan ép mình hay phán xét, chê bai người chưa ăn chay được.
• Nên tập ăn chay từ từ, giữ tâm hiền và tránh tự tay sát hại trong khi vẫn niệm Phật.

Một trong những băn khoăn rất phổ biến của người mới phát tâm niệm Phật là chuyện ăn chay. Có người tự thấy mình chưa bỏ được thịt cá nên ngại ngùng, cho rằng niệm Phật của mình không thành, thậm chí mang tội. Lại có người vừa tập tu đã vội ép cả nhà ăn chay trường, sinh ra căng thẳng, mâu thuẫn trong gia đình. Cả hai thái độ đều cần được soi sáng cho đúng mức.

Trước hết, phải nói rõ: pháp môn niệm Phật lấy Tín, Nguyện và sự chấp trì danh hiệu làm cốt. Kinh A Di Đà dạy người niệm danh hiệu Phật một lòng không loạn, không đặt điều kiện rằng phải ăn chay trường rồi mới được niệm. Vì thế người còn ăn mặn vẫn có thể niệm Phật, vẫn gieo được duyên lành với cõi Cực Lạc, miễn giữ tâm chí thành. Ăn chay không phải tấm vé bắt buộc để được bước vào pháp môn.

Tuy vậy, không nên vì thế mà xem nhẹ việc ăn chay, bởi ăn chay và niệm Phật vốn nâng đỡ lẫn nhau. Niệm Phật là để nuôi lớn tâm từ bi và thanh tịnh, mà ăn chay chính là một cách thực tập lòng thương đối với muôn loài, giảm bớt sự sát hại. Theo tinh thần giới không sát sinh trong nếp sống người con Phật, càng bớt gây khổ cho chúng sinh thì tâm càng nhẹ, càng hợp với hạnh nguyện từ bi của Đức Phật A Di Đà. Người ăn chay thường thấy thân thể nhẹ nhàng, tâm tính dịu lại, nhờ đó công phu niệm Phật cũng dễ thuần thục hơn. Đó là lý do chư Tăng và các đạo tràng luôn khuyến khích Phật tử tập ăn chay, dù không ép buộc.

Điều quan trọng là giữ thái độ trung đạo, không cực đoan và không phán xét. Cực đoan là ép mình hay ép người ăn chay quá sức, đến mức hại sức khỏe hoặc gây bất hòa trong nhà, rồi sinh chán nản mà thối lui. Phán xét là tự cho mình hơn người, chê bai kẻ còn ăn mặn, khiến lòng kiêu mạn lớn lên, trái hẳn với tinh thần từ bi mà mình đang tập. Người khéo tu thì tập ăn chay từ từ, bắt đầu vài ngày trong tháng rồi tăng dần theo sức và theo duyên, đồng thời giữ những điều căn bản: không tự tay sát hại, ăn uống chừng mực, khởi lòng biết ơn và thương xót đối với sinh mạng.

Như vậy, có thể tóm lại trong một câu: niệm Phật không buộc phải ăn chay, nhưng ăn chay là bạn đồng hành quý của người niệm Phật. Hãy để việc ăn chay lớn lên một cách tự nhiên từ lòng từ bi đang được nuôi dưỡng qua câu niệm, chứ đừng biến nó thành gánh nặng hay thước đo để hơn thua. Khi tâm từ mở rộng, miệng niệm Phật mà lòng biết thương loài vật, thì cả hai việc cùng đưa ta đi trên con đường hiền thiện.