Người lớn tuổi niệm Phật

• Không nên lo vì trí nhớ kém mà ngại tu; câu niệm rất ngắn gọn, dễ nhớ, ai cũng giữ được.
• Nên hiểu vô thường một cách nhẹ nhàng để lòng thanh thản, chứ không phải để thêm sợ hãi về tuổi già và cái chết.
• Không nên ép mình niệm thật nhanh, thật nhiều cho bằng người trẻ; tu vừa sức, đều đặn và an vui mới là quý.

Tuổi cao là một giai đoạn đặc biệt của đời người, khi sức khỏe dần yếu, trí nhớ kém đi, và lòng người thường dễ chạnh nghĩ đến những năm tháng còn lại. Không ít vị lớn tuổi mới tìm đến đạo, rồi băn khoăn rằng mình đã muộn. Bài này muốn thưa rõ rằng niệm Phật không bao giờ là muộn, đồng thời gợi cách nói về lẽ vô thường sao cho an ủi, nhẹ nhàng, để người cao tuổi thêm thanh thản chứ không thêm lo lắng.

Pháp môn niệm Phật vốn rất thích hợp với người lớn tuổi. Kinh A Di Đà dạy chấp trì danh hiệu Phật A Di Đà, giữ tâm chuyên nhất hướng về Phật. Câu danh hiệu chỉ vài tiếng, đơn giản và dễ nhớ, nên người dù trí nhớ đã suy, quên trước quên sau, vẫn có thể giữ được câu niệm trong lòng. Đây là chỗ nương tựa rất quý: khi nhiều việc đời đã buông xuống, tâm có một câu niệm để bám vào thì không bị trống vắng, hoang mang.

Về lẽ vô thường, các kinh Tịnh Độ và lời Phật dạy chung đều nhắc rằng thân này không bền, đời người có sinh có hóa. Tuy nhiên, tinh thần khi trình bày điều này với người lớn tuổi phải là an ủi, nâng đỡ. Nói về vô thường không nhằm làm người nghe thêm sợ hãi về tuổi già hay về cái chết, mà để giúp họ buông bớt bám víu, sống mỗi ngày hiền lành, và an tâm hướng về một nơi an lành. Cùng một lẽ thật, nếu nói bằng giọng nặng nề làm người nghe thêm sợ hãi thì gieo lo lắng, còn nói bằng giọng từ ái thì gieo bình an. Người hoằng pháp nên chọn giọng từ ái.

Điều thuận lợi của tuổi cao là thường có nhiều thời gian rảnh hơn, lòng cũng đã bớt tranh đua, danh lợi đã nhẹ. Nhờ vậy người lớn tuổi dễ lắng tâm mà niệm Phật cho thành. Một thời khóa vừa sức mỗi sáng mỗi tối, niệm chậm rãi theo hơi thở, cộng với những câu niệm thầm rải trong ngày, là đã đủ nuôi dưỡng tâm an. Không cần ganh đua niệm nhanh, niệm nhiều với người trẻ; tu vừa sức và đều đặn mới hợp.

Đem về đời sống, tuổi xế chiều an vui là biết sống hiền hòa với con cháu, giữ tâm thanh thản, và mỗi ngày không rời câu niệm Phật. Khi chạnh nghĩ đến lẽ vô thường, hãy nghĩ một cách bình thản như nghĩ về buổi chiều êm sau một ngày dài, rồi nhẹ nhàng quay về câu A Di Đà Phật. Như vậy, càng về già lòng càng an, và mỗi câu niệm là một chút ấm áp gửi cho chính mình. Niệm Phật ở tuổi cao, vì thế, không hề muộn, mà còn là một duyên lành đáng quý cho chặng đường còn lại.